ไฟฟ้าเป็นพลังงานพื้นฐานที่มีความสำคัญต่อกิจกรรมทางเศรษฐกิจและสังคมของประเทศ ปัจจุบันประเทศไทยใช้พลังงานไฟฟ้าประมาณปีละ 100,000 ล้าน kWh โดยส่วนใหญ่ผลิตจากเชื้อเพลิงฟอสซิล (Fossil Fuel) เช่น ก๊าซธรรมชาติ น้ำมัน ถ่านหินซึ่งต้องนำเข้ามาจากต่างประเทศ โดยต้องเสียเงินตราต่างประเทศปีละ 5 แสนล้านบาท แล้วยังก่อให้เกิดปัญหามลภาวะต่อประเทศ นอกจากนี้ราคาของเชื้อเพลิงฟอสซิลยังมีแนวโน้มสูงขึ้นเรื่อยๆ
เนื่องจากมีปัญหาการเมืองระหว่างประเทศ และปริมาณที่มีจำกัด

หลังเกิดวิกฤตการณ์พลังงานปี ค.ศ.1973 นักวิจัยต่างๆ ทั่วโลกจึงได้ตื่นตัวในการวิจัยและพัฒนาพลังงานหมุนเวียนต่างๆ (Renewable Energy) เพื่อนำมาใช้ทดแทนพลังงานเชื้อเพลิงฟอสซิล พลังงานแสงอาทิตย์นับเป็นพลังงานหมุนเวียนที่มีศักยภาพสูง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในประเทศไทยที่ตั้งอยู่ในบริเวณช่วงละติจูด 30 N และ 30 S ทั้งนี้เพราะเป็นบริเวณที่ได้รับรังสีดวงอาทิตย์สูงกว่าบริเวณอื่นๆ ของโลก

ตลอดเวลา 20 ปีที่ผ่านมาได้มีการพัฒนาเทคโนโลยีการผลิตไฟฟ้าด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ ทั้งการใช้โซลาร์เซลล์และการใช้กระบวนการความร้อน (Thermal Process) สำหรับการผลิตไฟฟ้าด้วยโซลาร์เซลล์ ถึงแม้จะมีการใช้งานในระบบขนาดเล็กระดับครัวเรือน และระบบขนาดใหญ่ในลักษณะรวมศูนย์เป็นโรงไฟฟ้าแล้วก็ตาม แต่ต้นทุนการผลิตยังสูงกว่าการผลิตไฟฟ้าด้วยเชื้อเพลิงฟอสซิล 4-5 เท่า การผลิตไฟฟ้าด้วยวิธีการดังกล่าวจึงเหมาะสมกับกรณีของหมู่บ้านห่างไกล ซางอยู่ห่างจากเครือข่ายสายส่งไฟฟ้า หรือในพื้นที่อนุรักษ์ธรรมชาติต่างๆ

สำหรับกรณีการผลิตไฟฟ้าด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ระบบความร้อนแบบรวมแสง (Concentrating Solar Power) ในช่วง 20 ปีที่ผ่านมาได้มีการพัฒนาทางด้านเทคโนโลยีนี้อย่างกว้างขวางจนถึงขั้นการจัดตั้งโรงไฟฟ้าเพื่อป้อนกระแสไฟฟ้าเข้าสู่ระบบสายส่งในเชิงพาณิชย์ โดยในปัจจุบันมีโรงไฟฟ้าในลักษณะดังกล่าวในรัฐแคลิฟอร์เนีย ประเทศสหรัฐอเมริกา จำนวน 9 แห่ง ซึ่งมีกำลังการผลิตรวม 350 MW ปริมาณไฟฟ้าดังกล่าวคิดเป็น 90% ของการผลิตไฟฟ้าด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ทั่วโลก หรือเป็นกำลังไฟฟ้าที่สามารถตอบสนองความต้องการของครัวเรือนได้ถึง 350,000 ครัวเรือน นอกจากนี้ยังมีโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ระบบความร้อนอีกหลายแห่งที่อยู่ในระหว่างดำเนินการก่อสร้าง โดนต้นทุนการผลิตไฟฟ้าจากโรงไฟฟ้า แบบนี้จะต่ำกว่าการใช้ โซลาเซลล์ และมีแนวโน้มที่จะสามารถแข่งขันได้กับพลังงานในรูปแบบอื่นๆ ได้ในอนาคต

*คัดลอกมาจากรายงานการศึกษาศักยภาพการผลิตไฟฟ้าด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ระบบความร้อนในประเทศไทย โดย มหาวิทยาลัยศิลปากร 2549